Kleuren

  1. De kleurencirkel

In de vorige opdracht heb je van alles geleerd over vorm. Vorm is één van de beeldaspecten die je gaat leren in de onderbouw. Kleur is ook een beeldaspect.

Soorten kleuren

Er zijn drie kleuren waarmee je alle andere kleuren kunt maken, deze kleuren noemen we de primaire kleuren.

  • De primaire kleuren zijn; rood (magenta), geel (citroen) en blauw (cyaan).
  • Als je twee primaire kleuren mengt, ontstaan er secundaire kleuren. De secundaire kleuren zijn; oranje, paars en groen.
  • Als je secundaire kleuren met primaire kleuren mengt, ontstaan er tertiaire kleuren. Zoals geelgroen, roodpaars, oranjegeel. En zoveel meer kleuren….

De verzadiging van een kleur houdt de hoeveelheid stralingskracht of helderheid in. De primaire kleuren zijn het meest verzadigd.

We maken verschil tussen warme en koude kleuren. Koude kleuren als blauw of paars doen gevoelsmatig koud, kil en rustig aan. Warme kleuren als rood en geel geven een warm gevoel.

WAT GA JE MAKEN?

Maak als eerst een mindmap over beeldaspect kleur. Zo leer je alvast de begrippen kennen die hierbij horen. Klik op de link om naar de mindmap te navigeren.

Beantwoord de onderstaande vragen in je schetsboek. Maak er een nette bladzijde van en houd nog wat ruimte over want je moet nog meer vragen beantwoorden.

  1. Noem de drie primaire kleuren.
  2. Noem de secundaire kleuren.
  3. Van welke twee kleuren wordt oranje gemaakt?
  4. Van welke twee kleuren wordt paars gemaakt?
  5. Van welke twee kleuren wordt groen gemaakt?
  6. Hoe ontstaan tertiaire kleuren?

Je krijgt hierna een inschilderbare kleurencirkel van je docent. Schilder deze netjes in en let op dat je de kleuren goed mengt en egaal inschildert. Je moet tussendoor je kwast goed uitspoelen. Anders wordt de volgende kleur vies door de andere kleur.

Voor je gaat schilderen pak je:

  • een onderlegger,
  • een potje water,
  • een stukje papier voor je kwasten af te drogen en
  • penselen.

INFORMATIE

Als je nog eens wilt kijken hoe je de kleurencirkel moet inschilderen dan kun je hier het filmpje bekijken.

  • Pak de kleuren geel, blauw en rood. Begin met geel. Kijk goed naar de kleurencirkel waar je geel moet schilderen. (2x) Dan ga je naar rood en dan naar blauw.
  • Meng nu een klein beetje rood in geel (oranje) (altijd een klein beetje van een donkere kleur in de lichte), daarna een beetje rood erbij voor de kleur oranjerood. Meng een klein beetje oranje in geel voor de kleur geeloranje.
  • Herhaal dit proces maar dan met rood, blauw en paars.
  • Herhaal dit proces nu met blauw, geel en groen.

Plak de kleurencirkel in je schetsboek. Deze wordt beoordeeld op netheid en op hoe goed je de kleuren hebt gemengd.

WAT MOET JE INLEVEREN?

  • De antwoorden op de vragen
  • De ingeschilderde kleurencirkel
De kleurencirkel met primaire, secundaire en tertiaire kleuren. | Kleuren,  Kleurenleer, Kunst ideeën
kleurencirkel van Itten

INFORMATIE

De kleurencirkel waar wij mee werken is bedacht door Johannes Itten. Naast dat hij kunstenaar was heeft hij ook een kleurenleer bedacht. De kleurencirkel was de basis voor deze kleurenleer.

VOLGENDE OPDRACHT:

CLOSE-UP IN COMPLEMENTAIRE KLEURCONTRAST

Het doel van deze opdracht is dat je leert om goed te mengen (of je nu kiest voor kleurpotloden, krijt of voor verf) om veel verschillende tinten van 1 kleur te maken.

De opdracht:

Maak 4x een close-up van een voorwerp. Iets dat je bij je draagt of in je tekendoos hebt, bijvoorbeeld je schaar. Maak in je dummie verschillende schetsen van delen van dit voorwerp. Alsof je het onder een vergrootglas houdt. Heb je vier verschillende delen geschetst, dan pak je een a4 tekenpapier.

Wat ga je doen?

  • Maak op het a4 een vierkant (20 x 20 cm)
  • Verdeel dit vierkant in 4 gelijke delen.
  • Teken nu in elke vierkant een close-up van je voorwerp, het liefst zo groot mogelijk. (weinig restruimte).
  • Nu ga je het inkleuren of inverven. In drie van de vier vakjes gebruik je een complementair kleurcontrast. Dat zijn de twee kleuren die tegenover elkaar liggen in de kleurencirkel. (geel-paars) (rood-groen) (blauw-oranje)
  • Je hebt nog één vakje over, deze mag je naar eigen idee inkleuren.

Wat moet je inleveren?

  • De schetsen
  • De tekening met 4x een close-up

Waar wordt je op beoordeeld?

  • Is het voorwerp nog steeds herkenbaar ondanks de close-up?
  • Heb je complementair kleurcontrast gebruikt?
  • Heb je netjes geschilderd of gekleurd?

Wat is een kleurcontrast

Wanneer kleuren naast elkaar worden geplaatst heeft dat vaak een bepaald effect. We noemen dat kleurcontrast. Er zijn verschillende kleurcontrasten.

Kleurcontrasten en effecten:

  • Kleur-tegen-kleur contrast. Dit is simpelweg het verschil van kleur. Je ziet dit contrast als je de pure kleuren tegen elkaar aanzet, zonder omtreklijnen dus. Kleur-tegen-kleur contrast is het grootst tussen primaire kleuren.
  • Complementair contrast. Bepaalde kleuren lijken elkaar te versterken als je ze naast elkaar zet. Dit is het geval bij kleuren die in de kleurencirkel het verst van elkaar afliggen.
  • Licht-donker contrast. Dit is het verschil tussen lichte en donkere kleuren.
  • Warm-koud contrast. Dit is het verschil tussen warme en koude kleuren.

Informatie

Als je nog eens wilt kijken welke kleurcontrasten er zijn dan kun je het filmpje hieronder bekijken. En daaronder vind je een extra filmpje over kleur.

Film kleurcontrasten: https://www.youtube.com/watch?v=1BZuegGyXVY

Film beeldaspect kleur: https://www.youtube.com/watch?v=KdYDdi_07iQ

Inspiratie

Kenmerkend voor het latere werk van Vincent van Gogh is dat hij veel werkte met kleurcontrasten. Zijn vroegere werken zoals bijvoorbeeld ‘De aardappeleters’ zijn veel donkerder en maken soms een sombere indruk. Als je dan kijkt naar het zelfportret op deze pagina die hij later heeft gemaakt dan zie dat hij hele andere kleuren gebruikt. Het felle kleurgebruik valt meteen op. De warme oranje en rode tinten in zijn baard vormen met de koele blauwe kleuren in zijn jas en de achtergrond zowel een warm-koud als een complementair contrast.

de aardappeleters Vincent van Gogh
zelfportret Vincent van Gogh

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.